Encyklopedia elektryka
Przesunięcie fazowe to różnica położenia dwóch przebiegów okresowych o tej samej częstotliwości. Wyraża się ją zwykle kątem w stopniach lub radianach albo odpowiadającym mu przesunięciem czasowym.
Przesunięcie fazowe - definicja w praktyce
W czystym rezystorze prąd i napięcie są w fazie. W obciążeniu indukcyjnym prąd zwykle opóźnia się względem napięcia, a w pojemnościowym może je wyprzedzać. Przesunięcie fazowe wpływa na moc czynną, bierną i współczynnik mocy.
- symbol kąta fazowego często zapisuje się jako φ
- może dotyczyć napięcia względem napięcia albo prądu względem napięcia
- dla tej samej różnicy czasu kąt zależy od częstotliwości
- ma znaczenie w pomiarach i sterowaniu
Gdzie elektryk spotyka to pojęcie?
Pomiar kąta fazowego ma sens tylko przy określonych przebiegach i częstotliwości. W instalacjach z odkształconym prądem sam cos φ nie opisuje całego problemu, ponieważ na współczynnik mocy wpływają również harmoniczne. Do pełnej analizy potrzebny jest odpowiedni analizator.
- analiza obciążeń indukcyjnych
- synchronizacja źródeł
- pomiary mocy i jakości energii
- sterowanie fazowe i układy elektroniczne
Z czym nie mylić pojęcia Przesunięcie fazowe?
- Przesunięcie fazowe a kolejność faz
- Przesunięcie opisuje relację czasową przebiegów, a kolejność faz porządek osiągania przez nie kolejnych stanów.
- Kąt fazowy a cos φ
- Kąt jest wielkością opisującą przesunięcie, a cos φ jest jego funkcją używaną przy obliczaniu mocy czynnej dla przebiegów sinusoidalnych.
Typowe błędy w rozumieniu i praktyce
- mylenie przesunięcia fazowego z opóźnieniem załączenia
- stosowanie cos φ bez uwzględnienia odkształceń
- porównywanie przebiegów o różnych częstotliwościach jakby miały stały kąt
Najczęstsze pytania
Kiedy prąd jest opóźniony względem napięcia?
Typowo przy obciążeniu indukcyjnym, takim jak silnik lub cewka.
Jak wyraża się przesunięcie fazowe?
Najczęściej w stopniach lub radianach, czasem jako różnicę czasu.
Czy przesunięcie fazowe zawsze oznacza moc bierną?
Dla sinusoidalnych napięć i prądów jest z nią związane, ale przy przebiegach odkształconych potrzebna jest szersza analiza.
Źródła i podstawa definicji
Definicję i opis praktyczny przygotowano na podstawie terminologii technicznej oraz dokumentacji branżowej:
Powiązane pojęcia elektryczne
Wróć do kategorii: Prąd stały, prąd przemienny i zjawiska fazowe