Podstawowe wielkości i zjawiska elektryczne

Definicje w kategorii

• Częstotliwość

  Częstotliwość określa liczbę pełnych okresów zjawiska powtarzającego się w ciągu sekundy. Jej jednostką jest herc Hz, a w elektrotechnice opisuje między innymi tempo zmian napięcia i prądu przemiennego.

• Energia elektryczna

  Energia elektryczna to zdolność układu elektrycznego do wykonania pracy lub wywołania określonego skutku. W praktyce rozliczeniowej najczęściej podaje się ją w kilowatogodzinach kWh, natomiast jednostką energii w układzie SI.

• Impedancja elektryczna

  Impedancja elektryczna jest miarą przeciwstawiania się obwodu przepływowi prądu przemiennego. Obejmuje rezystancję oraz reaktancję, dlatego zależy nie tylko od materiału i geometrii elementu, ale również od częstotliwości.

• Indukcja elektromagnetyczna

  Indukcja elektromagnetyczna jest zjawiskiem powstawania siły elektromotorycznej wskutek zmiany strumienia magnetycznego obejmującego obwód.

• Indukcyjność

  Indukcyjność jest właściwością obwodu, przez którą zmiana prądu wywołuje siłę elektromotoryczną przeciwdziałającą tej zmianie. Oznacza się ją symbolem L, a jednostką jest henr, oznaczany symbolem H.

• Moc elektryczna

  Moc elektryczna określa szybkość przekazywania, pobierania lub przekształcania energii elektrycznej. Jednostką mocy czynnej jest wat W, a w obwodach prądu przemiennego rozróżnia się także moc bierną i pozorną.

• Napięcie elektryczne

  Napięcie elektryczne to różnica potencjałów elektrycznych między dwoma punktami. Informuje, ile energii przypada na jednostkę ładunku podczas jego przemieszczenia, a jego jednostką jest wolt oznaczany symbolem V.

• Pojemność elektryczna

  Pojemność elektryczna określa zdolność układu do gromadzenia ładunku przy zadanej różnicy potencjałów. Oznacza się ją symbolem C, a jednostką jest farad, oznaczany symbolem F.

• Pole elektryczne

  Pole elektryczne jest obszarem, w którym na ładunek elektryczny działa siła elektryczna. Natężenie pola elektrycznego określa siłę przypadającą na jednostkowy dodatni ładunek próbny.

• Pole magnetyczne

  Pole magnetyczne jest obszarem oddziaływania magnetycznego wytwarzanym między innymi przez magnesy, poruszające się ładunki i przewodniki, przez które płynie prąd.

• Prawa Kirchhoffa

  Prawa Kirchhoffa są podstawowymi zasadami analizy obwodów. Pierwsze prawo dotyczy bilansu prądów w węźle, a drugie bilansu napięć w zamkniętym oczku obwodu.

• Prawo Joule’a-Lenza

  Prawo Joule’a-Lenza opisuje energię cieplną wydzielaną w przewodniku podczas przepływu prądu. Dla stałych wartości można ją wyrazić zależnością Q = I²Rt.

• Prawo Ohma

  Prawo Ohma opisuje zależność między napięciem, natężeniem prądu i rezystancją w elemencie lub obwodzie, którego parametry pozostają w rozpatrywanych warunkach liniowe.

• Przewodność właściwa i konduktancja

  Przewodność właściwa opisuje zdolność materiału do przewodzenia prądu i jest odwrotnością rezystywności. Konduktancja opisuje zdolność konkretnego elementu lub obwodu do przewodzenia prądu i jest odwrotnością rezystancji.

• Prąd elektryczny

  Prąd elektryczny to uporządkowany ruch ładunków elektrycznych. Natężenie prądu określa, jaka ilość ładunku przepływa przez przekrój przewodnika w jednostce czasu, a jego jednostką jest amper oznaczany symbolem A.

• Reaktancja indukcyjna i pojemnościowa

  Reaktancja jest częścią impedancji wynikającą z indukcyjności albo pojemności obwodu. Reaktancja indukcyjna oznaczana XL przeciwdziała zmianom prądu, a reaktancja pojemnościowa XC wynika z ładowania i rozładowywania.

• Rezystancja elektryczna

  Rezystancja elektryczna opisuje przeciwstawianie się elementu przepływowi prądu stałego lub wolnozmiennego. Jej jednostką jest om oznaczany symbolem Ω, a podstawową zależność dla elementu omowego wyraża iloraz napięcia i.

• Spadek napięcia

  Spadek napięcia jest różnicą potencjałów występującą między początkiem i końcem fragmentu obwodu obciążonego prądem. Powstaje wskutek impedancji przewodów, połączeń i innych elementów toru prądowego.

• Sprawność urządzenia elektrycznego

  Sprawność jest stosunkiem użytecznej mocy lub energii wyjściowej do mocy lub energii doprowadzonej. Jest wielkością bezwymiarową, zwykle podawaną w procentach.

• Wartości znamionowe urządzenia

  Wartości znamionowe są wartościami przypisanymi urządzeniu przez producenta dla określonych warunków pracy. Mogą obejmować napięcie, prąd, moc, częstotliwość, temperaturę lub cykl pracy.

• Ładunek elektryczny

  Ładunek elektryczny jest właściwością materii odpowiedzialną za oddziaływania elektryczne. Występuje umownie jako ładunek dodatni albo ujemny, a jego jednostką w układzie SI jest kulomb, oznaczany symbolem C.